From: Pope John II, Bishop of Rome
To: Emperor Justinian I
Date: ~534 AD
Context: John II writes to Justinian on the Theopaschite controversy — Justinian had proposed the formula "one of the Trinity suffered in the flesh," which John approves, marking a rapprochement between Rome and Constantinople after the Acacian Schism.
John, bishop of Rome, to the most pious and glorious Emperor Justinian.
Among the blessings that God has bestowed on this age, your Piety's zeal for the orthodox faith holds a preeminent place, and we can only give thanks that the shepherd of the church has in the emperor of Rome a partner whose theological seriousness matches his political power.
On the specific question you have raised: the formula "one of the Trinity suffered in the flesh" is correct. It is not, as some have argued, a concession to the Monophysites; it is the Chalcedonian definition expressed with particular precision about the identity of the one who suffered. The divine Son, the second person of the Trinity, is the same person as Jesus Christ who was crucified. To say otherwise — to suggest that a mere human being suffered while the divine Son remained above suffering — is actually closer to Nestorianism than to Chalcedon.
The bishops who have raised objections to this formula are, I believe, responding to a misunderstanding. They read "one of the Trinity suffered" as implying that the divine nature suffered, which would be wrong. The formula means that the divine person suffered in and through his human nature, which Chalcedon establishes.
I confirm the formula and ask that it be understood and promoted in this sense.
John, bishop, servant of the servants of God
GLORIOSISSIXO ET CLEMENTISSIXO FILIO IUSTINIANO AUGUSTO IOHANNES EPISCOPUS. [nter elaras sapientiae mansuetudinis uestrae laudes, Christianissime principum, puriore luce tamquam 4liquod sidus inradiat, quod amore fidei, quód caritatis studio, docti ecclesiasticis disciplinis, Romanae sedi reuerentiam conseruatis et ei cuncta subicitis et ad eius deducitis uni-
1 Quoduuultdeus V 9 par Βῖν (corr. a) V 10 consulib, Basilium uu V 11 Constantinopolitana ciuitate] sic V sed ana et ciuitate per com- pendia pictis |
84. — Dat. die 25 Mart. a. 534. Extat epistula etiam in. Codice Iustiniano I 1, 8, cusus lectiones adferam adpositis lstteris Cod. ( Cod ! — lectio eorum codicum quos tnprimis Kruegerus adhibwit, Cod.3: — scniptwra deteriorum, quibus usi sunt. qui ante eum Codicem ediderunt, aut omnium aut certe aliquorum. | ex Codicis Iustiniani aliquo deterioris notae codice epistulam collection$ suae inseruit. Anselmus Lucensis (1 91); contuli Αἱ — Uatic. lat. 1364 saec. XI et A* — Barber. XI 178 saec. XII ineuntis, quorum consensum neglectis fere propriis utriusque mendis significabo littera A. item haud exiguam epistulae partem n collectionem suam transsumpsit Deusdedit (plurima ex $8 1—5 — I 239, p. 167 ed. Martinucci; δδ 19—21 — I 238, ibid. p. 166) usus
ut widelur Codicis Iustiniani libro aliquo notae melioris. Edd. epistulam Car. 13 574 et Collect. Concil. 18 Gloriosissimo . . filio
om. Α 14 episcopus VA: episcopus urbis Romae Cod. Deusdedit — sap. ac mansuetudinis 41 Cod.? 16 sydus (synodus A!) aliquod írsp. A caritati V — 17 sedi V: sedis Cod. A Deusdedit
Liquet igitur, gloriosissime imperator, ut lectionis tenor22 et legatorum uestrorum rélatio patefecit, uos apostolicis. eruditionibus studere, cum religionis catholicae fidei ea sapitis, ea seribitis, ea populis fidelibus publicastis, quae, sicut diximus, et sedes apostolica docet et patrum ueneranda decreuit auctoritas et nos confirnauimus in omnibus. opor- tunum «est» ergo uoce clamare prophetica: iucundetur caelum desuper, effundant montes iucunditatem . et colles laetitia laetabuntur. haee igitur in tabulis 23 cordis fideles scribere, haec ut pupillas oculorum conuenit obseruare. neque enim quisquam est, in quo Christi caritas feruet, qui tam rectae, tam uerae confessionis uestrae fidei
18 cf. Esai. 45, 8; 44, 23; 55, 12; Psalm. 95, 11; 97, 8
8 et VvA!Cod. Deusdedst: om. V.A? 4 est V».ACod. Deusdedit: om. V ὃ inturbatas serbabitur V qndo V 6 horum VV»: eorum ACod. 7 sciatis V — uran V 8 prouidentia V 9 et alia manu V: exemplar subscriptionis V*, et subscriptio 4 JDeusdedit, et (uel item οὗ wel et haec) subscriptio Cod serbet V . 10 Dat... consule om. 4 Deusdedit ^ coxsraNTINo V (om. domino) 11 πὶ V,Cod.: iX V 18 et ACod.: ut V patefacit A 14 religionis. . fidei V: religionibus . . fidei 42, de religionibus . . fidei 41, de religionis . . fidei Cod.?, de reli- gionis. . fide Cod.! 15 scribitis V: scripsistis 4Cod. — populis V Cod.!: protulistis 4Cod.? 16 sedis V sedis apostolicae doctrina et ACod.? ueneranda om. A 18 est ACod.: om. V. iucundetur VCod.!: tibi abundet (habundetur 41) ACod.? 21 fidelis A et pars codd. Cod. pupilas .4!Cod.: pupilla V, pupillam 42 22 obserbare V, obseruari .A
!
326 Iohannes II. papa ad Iustinianum Aug.
vefragator existat, cum impietatem euidenter Nestorii et Eutychis uel omnium haereticorum damnantes unam ueram catholicam fidem domini et dei nostri saluatoris Iesu Christi magisterio institutam et propheticis apostolicisque praedica- tionibus ubique diffusam et sanctorum per totum orbem s confessionibus roboratam patrum atque doctorum sententiis adunatam et nostrae doctrinae consentaneam inconcusse atque inuiolabiliter deuota deo et pia mente seruatis. soli etenim uestris professionibus aduersantur, de quibus diuina scriptura 94loquitur dicens: posuerunt mendacium spem suam et 1 mendacio operiri sperauerunt, et iterum, qui secun- dum ptophetam dicunt domino: recede a nobis, uias tuas Scire nolumus, proter quod Salomon dicit: semitas propriae culturae errauerunt, colligunt autem 95 manibus infruetuosa. haec (est? igitur uestra uera fides, haec certa religio, hoc beatae recordationis, ut diximus, patres omnes praesulesque "Romanae ecclesiae, quos in omnibus sequimur, hoc sedes apostolica praedicauit hactenus et incon- uulse custodiuit: huic confessioni, huic fidei quisquis contra- dictor extiterit, alienum a sancta communione, alienum se $ 96ipse ab ecclesia iudieauit esse catholica. nos enim in Romana Cyrum eum sequacibus suis inuenimus ciuitate, qui de Acoemetensi monasterio fuit: apostolicis suasion bus δὰ rectam fidem et uelut oues, quae perierant errantes, ad ouile contendimus reuocare dominicum, ut agnoscerent secundum 36 prophetam linguae balbutientes loqui, quae ad pacem sunt.
"»
Kad? non credentes autem per nos primus apostolorum Esaiae 27
prophetae uerba dicit: pergite in lumine ignis uestr? et flammae, quam aecendistis, sed obduratum est cor eorum, ut scriptum est, ut non intellegerent, et pastoris uocem 5 oues, quae meae non erant, audire minime uoluerunt. in quibus seruantes ea, quae ab ipsorum sunt statuta pontifice, eos minime in nostra communione recepimus et ab omni ecclesia catholica esse iussimus alienos, nisi errore damnato doctrinam mostram quantocius sequi habita regulari professione signa- 10 uerint. aequum quippe est, ut, qui nostris minime oboedien-
tiam eommodant statutis, ecclesiis habeantur extorres. sed 28
quia gremium suum numquam redeuntibus claudit ecclesia, obsecro clementiam uestram, ut, si proprio errore deposito et praua institutione depulsa ad unitatem ecclesiae reuerti uoluerint, 15 jn nostra communione receptis indignationis uestrae remoue- atis aculeos et nobis intercedentibus benigni animi gratiam
condonate. deum autem et saluatorem nostrum Iesum Christum 29
exoramus, quatenus longaeuis et pacifieis uos dignetur custo- dire temporibus in hac uera religione et unitate et ueneratione 30 apostolicae sedis, cuius principatum ut Christianissimi et pii conseruatis in omnibus. praeterea, serenissime principum, laudamus legatorum uestrorum personas, Hypatii et Demetrii fratrum et coepiscoporum nostrorum. quos clementiae uestrae gratos fore ipsa manifestauit electio: nam tantae causae 85 pondus non nisi perfectis in Christo potuissetis iniungere,
2 Esai. δῦ, 11 4 cf. Marc. 4, 12; Ioh. 10, 26 sq.
1 ad non credentes A!Cod.? (ad non om. .A?): non credentes V, non credentibus Cod.! 2 perguiie V. in lumine V Cod.?: lumine A, lumine aut lumini Cod: 8. flammae quam .ACod.: flamine quem V obdu- ratum .Cod.: obturatumn V b uoluerunt Cod.!: uoluerant V, ualu- erunt ACod.? 11 commendant A 12 n quam V 14 institntione V: intentione A4Cod. 1mitatem V. 15 receptis Cod.!: recepti VACod.? mo- ueatis V 17 condonetis Cod.? 22 ypatii V — 28 nostrorum om. A 25 potuissetis iniungere V, potuissetis iniungi Codicis cod. Casinas (unde potuisset iis iniungi Mommsen), potuisset iniungi .A et reliqui libri Cod.
328 Episcopi .Áfricani ad Iohannem II. papaimn
tantae uero pietatis, tantae reuerentiae plenos affatus nisi per
9lamantes minime dignaremi destinare. ET ALIA XANU: Gratia domini nostri Iesu Christi et caritas dei patris et communi- catio spiritus sancti sit semper uobiscum, amen, piissime fili. Dat. VIII. Kal. April.
◆
From:Pope John II, Bishop of Rome
To:Emperor Justinian I
Date:~534 AD
Context:John II writes to Justinian on the Theopaschite controversy — Justinian had proposed the formula "one of the Trinity suffered in the flesh," which John approves, marking a rapprochement between Rome and Constantinople after the Acacian Schism.
John, bishop of Rome, to the most pious and glorious Emperor Justinian.
Among the blessings that God has bestowed on this age, your Piety's zeal for the orthodox faith holds a preeminent place, and we can only give thanks that the shepherd of the church has in the emperor of Rome a partner whose theological seriousness matches his political power.
On the specific question you have raised: the formula "one of the Trinity suffered in the flesh" is correct. It is not, as some have argued, a concession to the Monophysites; it is the Chalcedonian definition expressed with particular precision about the identity of the one who suffered. The divine Son, the second person of the Trinity, is the same person as Jesus Christ who was crucified. To say otherwise — to suggest that a mere human being suffered while the divine Son remained above suffering — is actually closer to Nestorianism than to Chalcedon.
The bishops who have raised objections to this formula are, I believe, responding to a misunderstanding. They read "one of the Trinity suffered" as implying that the divine nature suffered, which would be wrong. The formula means that the divine person suffered in and through his human nature, which Chalcedon establishes.
I confirm the formula and ask that it be understood and promoted in this sense.
John, bishop, servant of the servants of God
Modern English rendering for readability. See the 19th-century translation or original Latin/Greek for scholarly use.