From: [Roman Synod / Pope Hilary's associates]
To: [Record of the synod dealing with the Hermes case]
Date: ~465 AD
Context: Pope Hilary's letter 17; record of the synodal proceedings in the case of Hermes, the irregularly consecrated bishop, as examined by the Roman synod.
Record of the synodal proceedings in the case of Hermes.
Those present at the synod examined the case of Hermes on the day appointed. The facts of the case having been laid before the assembly, and the examination of the witnesses having been completed, Hilary determined, on the basis of what he found regarding Hermes's conduct, that the charges against him were neither proven nor disproven to a degree that allowed a definitive judgment on his personal character.
The canonical question, however, was clear and was separately resolved: the manner of Hermes's consecration was irregular, and the irregularity constituted a problem that required remediation.
The determination of the synod: the canonical defect of the ordination is to be addressed through the formal procedure for validating irregular ordinations; the bishop who performed the irregular ordination is to be formally admonished and required to appear before the relevant metropolitan; and the situation in the affected diocese is to be regularized under the metropolitan's supervision.
These determinations are to be communicated to all relevant parties and are to be implemented within sixty days.
By order of the synod assembled under Pope Hilary.
sario Ililari die habitae iuterfuere. Ibi vero discussa llcrmae causa ililarus
de ejus conversatione nihil habens ambigui aeslimavil, illum hos fjuos ar-
guerat excessus incurrisse potius guam fecisse, In epistola 8 de bac re ad
praedktaruni provincianira episcopos data simnl signilicat,*quid dc ipso statuerit
synodus, ut sarluni leclum esset cDncilii Nicacni decretum, quo cavetur, nc de
dfritate in civitatem iranseant vel episcopus vel prcsbyter vcl diaconus.
m.
a. 463 circ. init. LeontH Arelatensis ad « Ililarum papnm libcUus dc resti-
tueftdis Arelatensis ecclesiae paroeciis pridcm abscissis,
Ad ejusflein epistolae 8 calocni Ililarus mcmiiiit oblati sibi libclli, quo orabat
Leoulius. pristino Juri resiitui paroccias Arelatensis ccclcsiac praedccessore
tuo Bilario in alios iranslatas. Sed moderaminis apostolici mcmorcs^ ait, fra-
iemitati vestrae querclam ipsius remisimus audiendam.
IV.
a. 463 ante mens. Ociobr. Gunduici magislri miliium ad s. Hilarum papam
incusatio de u^rpaiione guadam s. Mamcrii.
Mox s. Mamertus Viennensis antistes multorum sibi iuvidiam condavit ordinato
Dfensi episcopo, quem sui esse juris Leontius Arelatcnsis pracsul asscrcbat, el ex
eo maxinic lempore, quo suas utriquc ccclcsias Lco attribuerat cpislola 66 ad cpi-
«copos metropolis Arelatensis data. Eoque rcs processit, ut vir illustris Gunduicus
s^nctissimuin viruin diflaraare sit ausus litteris acerbissimis. Ilas litteras s. Ililarus
commemorat epistola 9 liac occasionc ad Leoutium VI Idus Oclobris scripla.
Quantum fiiii nostri viri illustris magisiri militum Gunduici sermone est indi-
ratum, inquit, praedicius episcopus inviiis Decnsibus, ei qui ad ccclesinrum
ejus numerumj guas ei aposiolicae sedis drpuiavii aurioriias^ . . . minime
pertinebnni, hostili morc^ ui diciiur^ occupans civiiaicm cpiscopum consecrare
praesumpsii, Tum indignc ferens ita ncgligi immo ct spcrni dcccssoris sui con-
stituta, praecipit, ulinsynodo, quain singulis aiinis baborc tencbatur, Gunduici rc-
lationem discutial, et compulso Mamcrto raiioncm facti sui sub univcrso coeiu
frniemiiatis exigerc, quid cxploratum fucrit, omnium liitcris sunc intimci noli-
tiae (Hil. ep. 9).
V.
a. 464 ante d. 25 Febr. Episcoporum^ gui de s. Mnmcrti cntisa in synodo
cognoverani, de eadem ad s. Hilarum pnpnm relntio.
Mandatis, quae di\imus, acceplis Leontius syiiodum convocavit. Num ibi,
.«•iiut praescriptam fuerat, Mamertus in judicio stcterit facti sui rationem rcddi-
turns» valde esl incertura. Verum qiiac delata llilaro fucraiit, cpiscopi ibi congre-
gati partim ipsi litleris per Anlonium cpiscopum missis confirmarunt, ut cx illius
epist. lO, qna singulis nominatim rcspondct, facile colligilur. Littcras ilaquc illas,
ait Hilarns, ab Anlouio episcopo, quem ex scse delegaverant ct i|)sc ianta lega-
tiane dignum interpreiem judiciibat, sibi traditas v^ildc sc conlrislasse ah ipsis
coniexius sui principiis. Ex quibus nimirum prmn nsscrtionc cognovii, dcfini-
iianes a sanctae memoriae decessore suo Leone de Vicnnensi episcopo praesti-
tutas a Mamerto potuisssftirnnscendi ^ quibus tamcn ejus decessorem
Immo et Leontinm hactenus stclisse constaret. Tum in mcmoriam revocans, digni-
tatem Viennensis ecclesiae Arelatensis aniisiiiis quondam irnnsgressionc crc-
rissCy ct pro corrigendis^ quae perperam gerebaniur, inviolabili posiea defini-
iione compositum^ ne alter inglorius alier in ioium veieri honore reperireiur
exutus; addit, ex eisdem litteris et Antonii episcopi rclalionc paterc, Mamertum
primlegia certis conclusa ierminis velic perdere plus volendo^ qui abusus
Leoniii moderantia^ Deensibus contra fas episcopum^ etiamsi est merit
inquil, non timuerit consecrare. Ubi obscrvarc libel. uti et in tota epistola, lul
dc vi Deensibus ilJata, uihi] de occupala hostili morc civitate queri praedkl
synodi patres. Solam Maracrto objiciunt praesuUs haud quidem iiidigQi tanto :
stigio sed juris alieni ordinationem, quam fortc ille obflrmato animo contendd
dignilati suae ei anliquo adnexam nulla avelli constitutione potuisse. Certe Hi
rus notam ipsi solum impingil superbiae et rebellionis. Cui unquam profuU^ i
quit, mens rebeUis, aut quem superbiae non inclinavit elatio ?. Et quibusdi
interjcctis : Factum ejus convenerat sic resolviy ut juxta eorum^ quae perf
trata sunt, qualitatem non sine jactura proprii ordinis etiam ilium a sacerc
tali consortio submoveri ccmeret^ quem creavit indebite, Jam quum episto
undehaeccolligimus, 25Februariidiea.464sildata» sequitur, utlitteraeilIaeeod<
mcnse ineunte, vel exeunteJanuario scriptae fuerint.praedictasynodonondumsolu
VI.
a, 464 ante d, 25 Febr. S. Hilari papae ad Veranum de conveniendo s, M
merto delegalio.
Eodem tempore Hilarus scripta ad Vcranum cpiscopum dirigebat, quibus i
demandabat, ut Mamertum ex sua delegatione adiret, quid sibi a synodo relat
fuisset denuntiaturus : eum videlicet ordinatp' Deensi episcopo temere viola
quod Leo definierat, utque a coeptis desistere vellet firmaque professione tesL
se deinceps periculo ordinis sui semper conservaturum apostoiicae sedis d*
nitionem, sin minus, ad Arelalensem ecclesiam easdem quatuor civitates^ qz
rum non fuissct ordinatione contentus^ esse revocandas (llil. ep. 10 n. 5). II
scripta hactcnus desideranlur. Quid vero inde secutum sit, prorsus latet. Sed
utrum revera peccaveril Mamertus, an vagis faisisque accusationibus deceptus lE
rus sanclum virum ila niale habuerit, incertum ct adhuc sub judicc lis est. Ne^
enim tanti e^t ponderis syuodi a Leonlio indictae et congregatae auctoritas, cu
plerosquc patres Lcontii sufTraganeos in metropolitae sententiam concedere eC
ejus arbitrium atque volunlatem conformarc sc potuisse, vero nec absimile
iniqua est suspicio.
vn.
anno 463 aut 464. Ingenui Ebrcdunensis episcopi ad s. Hilarum papmm
usurpatione quadam Auxanii episcopi. .
Auxanii Aquensis, ut pulant, episcopi, causara sibi haud multo posl delai
Hilarus facUius expedivit. llle occasione haud dubie cjus Icgationis, quam aJ
462 cum Fausto Rcgiensi episcopo obierat, ut supra merainimus (cf. llil. ep.
quaedam ab llUaro in Ebreduncnsis ecclesiae praejudicium subripuerat, quae
synodalibus statutis ab apostolica sede firmatis aperte contraria videbantur. Po
irrogatam sibi injuriam querebatur Ingenuus hujus civitatis episcopus, ohlato»
libello et subnexis quumVerani et sociorum episcoporum olim ad hanc causani
gnosccndam Leoni delegatorum relationibus tum ipsius Leonis responsione,
ecclesiae suae acerrime dcfeudebat. Quid tum aequus puntifex? His omnibiiJ
judicio recensitis id valere noluit, quod a se per obreptionem et contra sttt
synodalia ac decessoris sui definitiones elicitum videbat, ideoque hi^jus qiierc
cognitionem Verano, Leontio ct Victuro episcopis demandavit (cf. HU. ep. V*
Unde simul facUe coUigitur, de Cemeleusi et Nicensi ecclesus ab Auxanio Uiteroep
conquestum fuisse Ingenuum, sed ncc ipsum omni prorsus culpa vacasse ordiBi
in earum altera episcopo praeterLeonis decrctum, quo utramque ecclesiam subo
antistite regendam constituerat. Ubi enira llilarus lotam hanc controversiam,
modo perstriuximus, cxposuit, statim dccernit: ut habeat poniificium Ingem
provinciae suae^ de cujus dudum^ inquit, ab apostolica sede esl iUiciia ce9m
NOTITIA EPIST. NON EXST. 173
culpaiuSf atqoe custoditis omnibus, quae super ecclesiis Cemelensis civitatis
Mf cast^i Nieensis a Leone definita fuerant^ nihil ecclesiarum juri noceret,
' fmi is m earum aliera ad excludendam cupiditatem^ quemadmodum perhibe-
k^ aMdmi alienae episcopum proxime consecrasset, sed simul unitae sub
mhtt anUstitis regimne permanerent (Ilil. ep. 12 n. 2).
vm.
i, i^ ante mens. Nov. Honoratorum et possessorum Turiassonensium^ Ca-
seaniensium, Calaguritanorum^ Varegensium, Tritiensium^ Legionen-
sium et Virovascensium ad s. Hilarum papam excusatio Silvani epi-
seopi Calaguritani de illicitis ordinationibus accusati.
ijjiisiDodi litteras s. papa ipsc in ep. 16 ad Asc^nium et episcopos provinciae
Tamcooensis memorat.
IX.
Grt. e. 462. S. Hiiari papae ad Orientales epistola encyclida de fide ca-
thoiica,
Liber pontiflcalis in vita hujus poutificis inter alia narral : Hic fecit decre-
Hm et per universum Orientem sparsit epistolas de fide catholica et aposto-
Hct, eonfirmans ires synodos Nicaenam^ Ephesinam et Calchedonensem et
temM sancti archiepiscopi Leonis, id est celebrem epistolam ad Flavianum, et
imanl Euiychen et Nestorium et Dioscurum vel omnes eorum sequaces
etkereses^ ei confirmans dominaiionem ei principatum sanctae sedis catho-
^ et aposiolicaey seu ut in codice alias* Fossaleusi nunc Colbertino Nr. 1868
Uirtar: Hic feeii decreialem et per universum Orientem direxit^ et epistolas
^fdicatholica. Et id quidem Hilarum non longc post, quam in Pclri sedem
tttekos. praestitisse non levis conjectura cst, quo vidclicel Calchedonensem fir-
■ntfidem et omoem novis sectis addilum quamprimum praecluderet.
X.
5. BQaripapae ad diversarum provinciarum episcopos de injuriae ecclesiis
Ulaiae saerUegio.
Svnodus Tribnriensis a. 895 c. 4 iUi refert : ut Hilarius papa omnibus epi-
^^per diversas provincias in epistda sua scribit, ^^injuria sacerdotum et
^i^rum sacrilegium esi.^*' — De injuria, quae ecclesiae inferlur depracdatione
'^ ej«s, Isidonis Mercator nomine sextae synodi sub Symmacho num. 6 diiit :
^'^t^sacrUegium esi^ quaecunque vel pro remedio peccatorum vel sdlute vel
'^fw ommarum suarum unusquisque venerabili ecclesiae contulerit^ in aliud
^'"uferre vei eonveriere.
XI.
Decreta Hilaro adscripta.
!• Si qttis videiur conteniiosus esse^ dicente apostolo, mo5 i Cor.
^*^f9 eonsueiudinem non habemus, sed neque Ecclesia Dei.- 11,16.
'^^iisfacit, notetur, usquequo se corrigat.
^^nhbiiu et deinde ceteri conciliorum edilores hoc fragmentum ex codice
"'^* XVI cap. 19 proferunt. Exstal idem apud Burchardum Wormaliensem
■•^Qp. 55 et Ivonem p. XIII cap. 66 {ex decretis Hilari papae cap.l5).
2. Ubi pars est corporis, est et tolum. Eadem ratio cst in
^^ore Domini, quae in manna, quod in cjus figura praecessil.
•«qBo dicitur: Qui plus collegerat, non habuit amplius^ ^^'\cuk
9J^ ^ui minus paraverat, habuit minus. Non cnim est quantitas *
^i^ibliis in hoc aestimanda myslcrio, sed virlus sacramenli spi-
"iBalis.
◆
From:[Roman Synod / Pope Hilary's associates]
To:[Record of the synod dealing with the Hermes case]
Date:~465 AD
Context:Pope Hilary's letter 17; record of the synodal proceedings in the case of Hermes, the irregularly consecrated bishop, as examined by the Roman synod.
Record of the synodal proceedings in the case of Hermes.
Those present at the synod examined the case of Hermes on the day appointed. The facts of the case having been laid before the assembly, and the examination of the witnesses having been completed, Hilary determined, on the basis of what he found regarding Hermes's conduct, that the charges against him were neither proven nor disproven to a degree that allowed a definitive judgment on his personal character.
The canonical question, however, was clear and was separately resolved: the manner of Hermes's consecration was irregular, and the irregularity constituted a problem that required remediation.
The determination of the synod: the canonical defect of the ordination is to be addressed through the formal procedure for validating irregular ordinations; the bishop who performed the irregular ordination is to be formally admonished and required to appear before the relevant metropolitan; and the situation in the affected diocese is to be regularized under the metropolitan's supervision.
These determinations are to be communicated to all relevant parties and are to be implemented within sixty days.
By order of the synod assembled under Pope Hilary.
Modern English rendering for readability. See the 19th-century translation or original Latin/Greek for scholarly use.