Letter 14

From: Paulinus of Nola To: Delphinus, bishop of Bordeaux Date: ~399 AD Context: Paulinus rejoices at news that his spiritual father Delphinus has recovered from a serious illness, seeing in his restoration an answer to prayer and a grace that allows Paulinus to keep running the spiritual race with Delphinus as his guide. Paulinus to his most blessed and venerable father, always most longed-for, Delphinus. We rejoiced in what was written and brought to us through Cardamas. For the news of your recovery was like "oil of gladness" that "fattened our bones" [cf. Psalm 45:7; Proverbs 15:30], so that, filled with joy, we said: "The Lord has done great things for us" [Psalm 126:3] — he who visited us at your sickbed, so that rising up in your restored health we might sing a hymn to our Lord, because he had delivered our eyes from tears [Psalm 116:8]. He deferred the crown that awaits you but preserved you as a help to us, so that with your earnest prayers lightening our burdens and guiding our steps ahead of us, we might run more easily "in the fragrance of the Lord's perfumes" [Song of Songs 1:3]. That fragrance, breathed through your holiness, we follow — if not by merit, at least by love — hoping that through the inseparable bond of your love we may be led to reach by your guidance what you will have reached by your own strength. For your illnesses are "not unto death but for the glory of God" [John 11:4], to bring perfection to your virtue and to give your weakness the opportunity to prove your patience.

XIIII. BEATISSIMO ET VENERABILI SEMPER NOBIS DKSIDERANTISSIMO PATRI DELPHINO PAVLINVS. Laetati sumus in his quae per Cardamatem scripta et adportata sunt nobis. sospitatis enim tuae nuntius sermo uelut oleum laetitiae inpinguauit ossa nostra, ut repleti gaudio diceremus: magnificauit dominus facere nobiscum, qui nos in tui doloris lectulo uisitauit, ut exurgentes in tua sanitate 2] (Ps. 44,10). 19] (l\'s. 121,1). 21] Eccli. 26,13. 22] Ps. 125,3. (Ps.40,4). 6 ditificax 0 enim om. M 7 coepit FO 9 omnium Ov, hominum cet . sensuum v, sensu w 13 tribus coni. Sacch., rebus M 14 est] e et U couiux LM, cognux U 15 Kustocliium v, iusthocia 0, eustochia cet . maritus] opto to ualere add. FPiU FLMOPUX . — item eiusdem ad eundem. XXIII. L, ad eundem delfinum . XXXI - M, incipit IIII. 0, epistola sancti pauli episcopi ad delphinum episcopum ubi pluriuuuu congratulatur ei: quod de graui iutirmitate diuino munere sospitati sit redonatus ubi etiam hortatur eum ad patientiam in infirmitatibus tollerandis exemplo patrum sanctorum U, item incipit ad eundem X 17 desideratissimo FPU 18 delfino LltiUX, dalphino FPU Paulinus et therasia peccatores X 21 inpuguauit U 23 doloris tui F caneremus hymnum domino nostro, quoniam eripuisset oculos nostros a lacrimis, differens te coronae tuae, sed reseruans adiutorio nostro, ut te intentis orationibus tuis onera nostra releuante et itinera praeuiante leuiores curramus in odorem unguentorum domini, quem nobis in tua sanctitate fragrantem, etsi non adprehendimus merito, attamen sequimur affectu, sperantes per inseparabilem caritatis tuae copulam de-. ducendos nos, ut perueniamus tuo ductu quo tu proprio nisu perueneris. nam infirmitates tuae non sunt ad mortem sed pro claritate dei, ut et uirtuti tuae perfectionem et infirmitati nostrae uirtutem conferant. de te enim ne perturbemur, multa nos iam a patriarchis sanctorum domini exempla confirmant. Sicut ipsi patres fidei praeter alios uitae suae labores in illa etiam senectute prophetica, qua interius luminati iam mundi aeternitatem et omnium saeculorum seriem prouidebant, corporeis tamen graues oculis in infirmitate carnali spiritalem consummauerunt uirtutem: sic et beatus Iob temptatus est ut probaretur, dimicauit ut uinceret, humiliatus est ut exaltaretur, fleuit ut gauderet. quid ipse sanctus sanctorum? nonne tunc uicit cum iudicaretur et cadendo per mortem resurrexit in gloriam? quae fortibus passiones infirmitatum, infirmis incitamenta uirtutum sunt. infirmatur etenim ualidus, ut confortetur infirmus et imitatione robusti discat superare congressus. et ideo et iustus castigatur, ut emendetur iniustus. 1] Ps. 114, 8. 10] (Ioh. 11, 4). 12] (Gen. 27,1 et 48,10). 17] (Iob 1, 14. 2, 7. 4, 1 et 5, 1). a 1 do X 2 te] te quidem M serreseruans 0 3 adiutori FPU 4 -preuiaute 0, praeueniente X, breuiante cet . 5 ungentorum M 6 flagrantem LO, fraglantem M adprehensimus 01 sequimus U 7 affecto PU inseperabilem PU 8 nisi 01 9 supueneris X infirmitatis x1 10 uirtute xl perfectionem-uirtutem om. X (add. in marg. inf. m. 3) t 11 ne om. U 12 iam nos LM patriarces F, patriarces OPU, patriarcbi x 13 patris 0 laboris 0 14 profectio a qua X luminatio 0 iam] totam x 15 praeuidebant LM 16 grauis LO in 0, om. eel . 17 consumauerunt FPU 18 pr . ut ex et X 21 gla X passionis 0 23 et om. X immitatioue. (m eras.) X 24 pr . et. om. X Quare duplicem utilitatem operatur sanctorum carnalis infirmitas, ut et ipsorum spiritalis uirtus exerceatur, et qui prosperatur in uia sua et uiribus inoffensae sanitatis insultans dicit: peccaui, et quid accidit mihi? non audeat sibi de corporea felicitate blandiri et forsitan metu diuinae potestatis adstrictus ad iustitiam corrigatur, dum ultricem domini caelestis manum inpiis actibus iure expauescit, quam uideat et iustis seueram. nam si uos uix citra uerbera castigationis euaditis, nos iniqui et peccatores ubi parebimus? credimus autem, quia ideo proximis his temporibus grauiora solito corporalium tribulationum tela perpessus es, pridem febrium ardore, nunc capitis humore uexatus, ut in illa requie domini beatus possis dicere: transiuimus per ignem et aquam, et induxisti nos in refrigerio. laetificati igitur hac dei misericordia, qua respexerat in bonum humilitatem nostram, ut grauissimae anxietudinis poenam lucraremur, cum pariter indicasses nobis sollicitudinem de te nostram et securitatem, aliud in isdem litteris diuinae gratiae munus accepimus, illud uidelicet curae nostrae negotium de sancti presbyteri Basili domo per operam tuam, ita ut desiderauimus, explicatum. Veniat tota illa benedictio super caput tuum et in coronae tuae cumulum supertexta florescat, qua benedixerunt dominum in te non solum ipsi, ad quos beneficium pertinebat, sed tota propemodum Capua et celeberrima urbis ipsius ecclesia gaudio presbyteri coexultans dedit laudem deo, qui 2] Ps. 36, 7. 4] Eccli. 5, 4. 9] (Prou. 11, 31; I Petro 4, 18). 13] Ps. 65, 12. 1 quam rem LMX utilitatem om. F 2 quia U, quid X 3 insultas F, exultans X 4 et om. x 5 forsitam X 6 astrietus LMP, astrictos F istam U 8 uidet M et om. FFUx 9 pareuimus Xt 10 ideo om. FPU solito] sollicita FPU 12 ardorem X capiti summo reaeiatus x 14 refrigerium FlLM hac 0, ac X, a FPU, in F1, e L, ex M domini FPU 15 qui L qua respexerat] spes erat x 18 alium Ox iisdem M, hisdem cet.- 19 curae nostrae om. M ba- sili OPx, basilii cet. 20 domu X desideramus FPU explicato FOPU 21 tuum caput LM 22 supertesta U, supertectax quia FPU 24 capue X et om. X urbis ipsius urbis M 25 presbiterico exultans FLMPU laudem dedit F adiuuisset pauperem de mendicitate et humiliasset alta diuitum corda, ut et ipsi habeant spem aeternae domus in ciuitate habitationis, qui digni habiti sunt per interuentum sermonis tui ad intellectum bonum inluminari, quo per exigui domicilii iustam reformationem aeternum sibi in caelesti tabernaculo pauperis sancti sui, a quo inuicem recipientur, hospitium parauerunt.