Letter 206

From: Unknown correspondent To: Pope Hormisdas, Rome (Justinian/Justin, Gratus, bishops) Date: ~515-523 AD Context: Part of the papal correspondence surrounding the Acacian Schism (484-519), the major breach between Rome and Constantinople over the condemnation of the Monophysite patriarch Acacius. Pope Hormisdas (514-523) worked tirelessly to resolve this schism, which was finally healed in 519 under Emperor Justin I. [This letter is part of the extensive diplomatic correspondence generated by the resolution of the Acacian Schism. The schism had divided the Eastern and Western churches for thirty-five years over the condemnation of Patriarch Acacius of Constantinople, who had promoted a compromise formula (the Henotikon) that Rome rejected as insufficiently orthodox. Hormisdas conducted negotiations through multiple embassies to Constantinople, exchanging letters with emperors, patriarchs, imperial officials, and powerful aristocratic women at court. The correspondence reveals the machinery of late antique ecclesiastical diplomacy: formal theological demands, careful diplomatic language, networks of lay and clerical allies, and the constant anxiety of a pope trying to manage events happening months away by letter.]

^- ^td d. Justini Augusti ad Hormisdam papam. 17Nov. ^ ^ ^ Se episcopum ah Hormisda recommendatum grato animo suscepisse; de opera p. 1 tamen et favore sacrosajictis ecclesiis inferendo reditum legatorum et responsum Trasamundi exspectandum esse. Justinus Augustus Hormisdae. Illustrem virum episcopum reverentissimum *) grato suscepimus animo non pro honore tantum qui debetur sacerdotibus, verum etiam pro afiectu vestrae sanctitudinis. Nam quicunque tuo comprobatus judicio fuerit, est apud nos etiam judicatus probatissimus. De opera tamen et favore, qui sacrosanctis inferendus est eorum ecclesiis, concursuSf aliis haptismitm flagitantibus , aliis reconcHiationem et sacramenUfrum co«- fectionem et erogationem. Ubi rursum EuchariBtia simplici sacramentorum DOmiDe enuutiatur. Has autem observationee illustrat ct confirmat sequens epi8to]&. i^) b cc scidit. Mox iidem addiderunt Joannem (post hominem)^ ex epistola 103 n. 1. 101 ') Ita G ' ; Ball. R. quaai signum uominis propni. Num hic episcopos Ge^ manus dicatur, qui caput legationis Hormisdae erat, an PoBsessor Zabenas in Mauritania Sitifensi episcopus, qui jam inde ab anno 517 Conatantinopoli fer* sabatur (cf. supra ep. 31, et infra ep. 115 et 124), an novus quis exAfiricaid- vona episcopus pro calamitatibus illius ecclesiae opem postulaturus, pamm cou- stat. — Mox eorum (ante ecclesiis) cum G' addidimus. EPISTOLAE 100—102. 901 tunc demum opportunius statuetur, quum legati, quos nuper ada. 510 regem magnificum Trasamundum destinasse noscimur, reversi pro- pitia Divinitate responsum nobis detulerint. Vestra autem beatitudo supremum nobis praesidium indefessis orationibus postulare dignetur. Data XV Calendas Decembris Constantinopoli, domino Justino per- petuo Augusto. Accepta XI Calendas Junii, Rustico consule. £pistola 102 seu IndiculuB, qui directus est a Jol^nne episcopo vel ab Epiphanlo (^-^19 m. preflbytero de Thessalonica. ^^'^ 15. De epUcopiSy qtd in judicio praefectorum accusati, Thessalonica ConstantinopoUm adducii sunt: eorum faUacia^ malignitas haeretica exponitur, 1. Si pro peccatis nostris isti, qui hinc adducti^) sunt, episcopi Constantinopolim fuerint ingressi, non dicamus, quia imperatorem visuri sunt modis omnibus, sed-) suis locis restituentur. Tantas enim pecunias secum detulerunt, ut non homines sed possint angelos excaecare. Si ergo, quod absit, ingressi fuerint, tanta falsa per nostram absentiam dicturi sunt, quanta potest diabolus invenire. Nam si hic^) in conspectu nostro plura tentaverunt, et Domino no- biscum stante confusi sunt, quanta facient per absentiam nostri? Ut ergo eorum possit dissipari malignitas, jubete nobis praesentibus^), si ad audientiam pro peccatis ventum fuerit: ut constet apud homi- nes, nos immerito mortuos esse, et illos patrocinio pecuniae laborare. Nos enim eos in omnibus in conspectu senatus convincere possumus, quod haeretici perfecti sunt; tunc demum eorum potest monstrari fallacia. 2. Item dicendum: Si haeretici non sunt, quomodo ante duas hebdomadas, quam nos venissemus, statuerunt omnes in unum episcopi, ne quis missas foras civitatem teneret, sed^) hic onmes, ut et mul- 102 *) b cc abducti. Hic forte praeter Dorothenm duo illi notantur episcopi, qui in superiore epistola dicuntur a Dorotheo ad congredicndum cum legato missi, ut guos iUe sciebat adversarios esse negotii^ propter quod Johannes veniebat. •) G> a* et suisy b cc Sed quod et suis. Propius abest nostra correctio it primigenia lectione. Nam in veteribus libris frequens est set pro sed, et libra- riis familiare est vocis alicujus litteram primam, quum eadem desinit vox antc- cedens, omittere. •) In prius vulgatis teneret? Sed hinc omnes^ ut: locus omiii destitutus in- tellectu, qui quidem mutata interpuuctione , atque hic pro hinc, ut et paulo antc faciendum fiiit, restituto jam integer redditur. Ajunt cautum esse, ut (a.5l9.) titiido esset futurae seditioni congregata, et doceri possit secundum errores eorum? Qui postquam senserunt nos venire^), publice prae- dicaverunt festinandum esse cum parvulis, ne persecutione veniente pagani morerentur inf antes : et tunc velut ad alterum Pascha tantos baptizaverunt'), ut consuetam festivitatem superarent. Item dicen- dum : Si haeretici noji sunt, quomodo tanta sacramenta confecerunt, ut canistra plena onmibus erogarent, ne inmiinente, sicut dicebant, persecutione conmiunicare non possent? Item si haeretici non sunt, posteaquam^) accusati sxmt gestis a Candido viro sublimi; vicario magistri militum praetorianorum , in judicio praefectorum, et^) sibi maturum periculum cognoscerenf adfuturum : quare denuo, tamquam danmandi, velut^®) subvenire iterum parvulis cupientes, tanta rursum et confutati exercuerunt baptismata, ut vere cunctis se haereticos ostendissent? Ad quam rem satis et magnifica potestas praefecto- rum gravissime indignata est. 3. Item si haeretici non sxmt, quomodo quum in baptisterio absconditi^') essemus, consilio inter se habito per noctem, veluti de periculo liberare nos volentes, in navi mittere voluerunt, ut hac occasione mari praecipites darent? Quumque nos respondissemus per Demetrium et Andream diaconos: Omnes nos apud vos esse co- gnoscunt; quomodo per noctem navigare possumus? Sed si vos vere pro nemo extra, sed omues intra Thessalonicensem civitatem, e qua hunc indicu- lum Bcribunt, missas tenerent, quo major multitudo congregata et comparata ad seditionem foret. ®) G' et sihi ... cognoscerent. Ed. praefectoruml Et si ... cognoscent, *') G' absconsi essemus y ac deinde cum ed. consilium inter se habitMm, mendo antiquariis satis familiari. — Subinde a^ darentur^ G' b cc darent (scfl. iwm), a* mut. daremur. EPISTOLAE 102. 103. 903 nostra saluie constiliiis^'^) ^ crasiina die secreie quinque vel sex senaio- (a.6l\).) res, qui periculum subsianiiae vel saluiis suae meiuuni, una cum magi- stri miliium vicario Candido comiie jubeie advocare; cognoscani et ipsi ttbi iransferimur, ei facimus quod *jubent; sin autem soli secretim, hoC^f.Juffeiis non facimus: tunc illi non invenientes effectum, ad horam tacuerunt, et alia die iterum seditionem populi commoverunt, unde vix Deo volente evasimus.