From: Pope Hormisdas, Rome
To: Unknown recipient (Constantinople)
Date: ~515-523 AD
Context: Part of the papal correspondence surrounding the Acacian Schism (484-519), the major breach between Rome and Constantinople over the condemnation of the Monophysite patriarch Acacius. Pope Hormisdas (514-523) worked tirelessly to resolve this schism, which was finally healed in 519 under Emperor Justin I.
[This letter is part of the extensive diplomatic correspondence generated by the resolution of the Acacian Schism. The schism had divided the Eastern and Western churches for thirty-five years over the condemnation of Patriarch Acacius of Constantinople, who had promoted a compromise formula (the Henotikon) that Rome rejected as insufficiently orthodox. Hormisdas conducted negotiations through multiple embassies to Constantinople, exchanging letters with emperors, patriarchs, imperial officials, and powerful aristocratic women at court. The correspondence reveals the machinery of late antique ecclesiastical diplomacy: formal theological demands, careful diplomatic language, networks of lay and clerical allies, and the constant anxiety of a pope trying to manage events happening months away by letter.]
seu
2ftM^H Exemplum libelli Johannis episoopi ConstantinopolitanL
Eanulem se, quam Hormisday fidem profileri confirmatj ac lihelhtm per legatot p.n
desiinatxm a se subscriptum remUtit.
Domino meo per omnia sanctissimo et beatissimo
fratri et comministro^) Hormisdae Johannes
episcopus in Domino salutem.
t'p. 47. 1. Redditis mihi litteris^) vestrae sanctitatis, in Christo frater
cp. 52. carissime, per Gratum clarissimum comitem, et nunc per Germanmn
et Johannem reverendissimos episcopos et Felicem et Dioscoram
sanctissimos diaconos et Blandum presbyterum, laetatus sum de
spirituali caritate vestrae sanctitatis, quod unitatem sanctissimanun
Dei ecclesiarum secundum veterem patrum requiris traditionem, et
dilaceratores rationabilis gregis Christi amore pulsare festinas. Cer-
tus igitur scito, per onmia sanctissime, quia, secundum quod vobis
scripsi, ima tecum cum*) veritate sentiens, onmes a te repudiatoe
liaereticos renuo et ego, pacem dihgens. Sanctissimas enim Dei
ecclesias, id est superioris^) vestrae et novellae istius Romae, unam
esse accipio, illam sedem apostoli Petri et istius augustae civitatis
imam esse definio. Omnibus actis a sanctissimis ^) quatuor synodis,
(u^us laudes Marcellinus Comes ad annum 516 prosequitur, successisse Tidetur
rheodoritus.
Deo auctore ... sequantitr, vel Deus ... exsequatur,
61 ') G' comministratori (al. comministro) Johannes, non addita voce epiicopm.
Kadeni omittitur iu relatione ojusdem Johannis scu in sup. ep. 43.
-) Scil. quae supra Horm. epist. 47 et 62.
Bup. op. 43 n. 1 in veritate.
f') Ita JO i*. G' a' b ss. sanctis illis. — Ibidem verbis de confirmatione fidei^
quae Romani praesules, miixime ubi de Calchedonensi synodo sermo erat, ad-
jiooro studebant, caute subjungit Johannes et statu Ecclesiae, qno quae ab ilK*
Rvnodis in gratiain sedis suac definita crant propugnare posset.
BPISTOLAE 60. 61. 853
i(I est Nicaena, Constantinopolitana, Ephesina et Calchedonensi, de a. 619.
confirmatione fidei et statu Ecclesiae assentior, et nihil titubare de
bene judicatis patior: sed et conantes aut enisos^) usque ad unum
apicem placitorum perturbare, lapsos esse a sancta Dei generali et
apostolica Ecclesia scio, et tuis verbis recte dictis evidenter utens,
per praesentia scripta dico: •
2. Quia^) prima salus est, rectae fidei regulam custodire, et
a patrum traditione nuUatenus deviare; quia non potest Domini
nostri Jesu Christi praetermitti sententia, dicentis: Tu es Petrus,^^^-
et super hanc petram aedificaho Ecclesiam meam. Haec quae dicta '
sunt rerum probantur efiectibus : quia in sede apostolica inviolabilis
semper catholica custoditur religio. De hac igitur fide non cadere
cupientes, sed patrum sequentes in omnibus constituta, anathemati-
zamus omnes haereses, praecipue vero Nestorium haereticum, qui
quondam Constantinopolitanae urbis fuit episcopus, damnatum in
concilio Ephesino a beato Coelestino papa urbis Romae et a venerabili
viro Cyrillo episcopo Alexandrinae civitatis; et una cum illo anathe-
matizamusEutychetem etDioscorum Alexandrinae civitatis episcopum,
damnatos in sancta synodo Calchedonensi , quam venerantes sequimur
et amplectimur, quae sequens sanctam synodum Nicaenam, apostoli-
cam fidem praedicavit; his conjungentes Timotheum parricidam, Aehi-
rum cognominatum, anathematizamus, et hujus discipulum et sequa-
cem in omnibus Petrum Alexandrinum similiter condemnaiites. Ana-
thematizamus similiter Acacium quondam Constantinopolitanae urbis
episcopum complicem eorum et secjuacem factum, nec noji et persevo-
rantes-*)eorum communioui et participationi. Quorum enim quis com-
munionem complectitur, eorum et similem adjudicationem in eondenma-
tione consequitur. Simili modo et Petrimi Antioehenum condemnan-
tes, anathematizamus cum sequacibus suis et omnibus*^*) suprascri-
ptis. Unde probamus et amplectimur epistolas omnes beati Leonis
papae urbis Romae, quas conscripsit de recta fide. Quapropter,
®) c' omit. particulam quia. Et auferenda quidem esset, nisi ex mss. con-
atarot, eam al> interprete additam , et cum Buperiore verbo dico co})ulatam esso
in hunc modum: dico, quia prima salus. Abhinc incipit libcllus, quem Ilor-
misda subscribendum praescripait, ab authentico tantum verbis aut verljoruni
ordine, quem interpres servare non valuit, discrepans.
') 0' c^ c' perseveraniem , quod ad unum Acacium attineret. At ex epistolis
7 et 26, in quibus is locus ita enuntiatur vel qui in eorum communionis societate
permanserinty liquet, praeferendum' esse perseverantes^ eoque verbo imprimis no-
tantur Acacii successores, qui ab ejus communione secedere detrectarunt.
Restituimus cum mss. a^ et omnibus suprascriptis. Quamquam mallemus et
omnium suprascriptorum subaudito sequacibus, ut epistolis 7 et 26 e castigatio-
ribus mss. est emendatum.
a. 619. sicut praediximus, sequentes iu omnibus sedem apostolicam, et prae-
dicamus onmia quae ab ipsa decreta sunt; et propterea spero inuua
communione vobiscura, quam apostolica sedes praedicat, me fotu-
rum, in qua est integra Christianae religionis et perfecta soliditas:
promittens in sequenti tempore sequestratos a conmiunione Eccleaiae
catholicae, id est in onmibus non consentientes s^di apostolicae,
eorum nomina iiiter sacra non recitanda esse mjsteria. Quodai in
aliquo a professione mea deviare**) tentavero, his quos condemnayi,
per condemnationem propriam consortem me esse profiteor. Hmc
vero professioni subscripsi mea manu, et direxi per scripta tibi Hor-
misdae, sancto et beatissimo fratri et papae magnae Romae, per
supradictos Germanum et Johannem venerabiles episcopos et Felicem
et Dioscorum diaconos et Blandum presbyterum. Et alia manu. Jo-
hannes misericordia Dei episcopus Gonstantinopolitanae novellae Ro-
mae, hac mea professione consentiens omnibus supradictis, sub-
scripsi sanus in Domino^^). Data mense Martio die 28''), in-
dictione duodecima, consensu'*) domini Justini imperatoris Augusti,
Eutharico viro clarissimo consule.
◆
From:Pope Hormisdas, Rome
To:Unknown recipient (Constantinople)
Date:~515-523 AD
Context:Part of the papal correspondence surrounding the Acacian Schism (484-519), the major breach between Rome and Constantinople over the condemnation of the Monophysite patriarch Acacius. Pope Hormisdas (514-523) worked tirelessly to resolve this schism, which was finally healed in 519 under Emperor Justin I.
[This letter is part of the extensive diplomatic correspondence generated by the resolution of the Acacian Schism. The schism had divided the Eastern and Western churches for thirty-five years over the condemnation of Patriarch Acacius of Constantinople, who had promoted a compromise formula (the Henotikon) that Rome rejected as insufficiently orthodox. Hormisdas conducted negotiations through multiple embassies to Constantinople, exchanging letters with emperors, patriarchs, imperial officials, and powerful aristocratic women at court. The correspondence reveals the machinery of late antique ecclesiastical diplomacy: formal theological demands, careful diplomatic language, networks of lay and clerical allies, and the constant anxiety of a pope trying to manage events happening months away by letter.]
Modern English rendering for readability. See the 19th-century translation or original Latin/Greek for scholarly use.