Letter 13037
Gregory the Great (Wisigothic)→Unknown|gregory great
From: Pope Gregory I
To: Pantaleon, Notary
Date: ~603 AD
Context: Gregory praises Pantaleon for his work auditing the Syracusan patrimony
You have carried out the audit of the Syracusan portion of our patrimony with a thoroughness and integrity that does you credit. I wanted to tell you so plainly, since I know that conscientious service is often taken for granted rather than acknowledged. The Church's estates must be administered honestly if they are to serve the purposes for which God has entrusted them to us — the support of the poor, the maintenance of the clergy, the redemption of captives. Your work in this audit contributes to all of these ends. Continue in the same spirit, and know that your diligence is recognized and valued by this see.
Experientia tua, quod vel quale apud sacratissimum corpus beati Petri apostoli
iusiurandum praebuerit, memor est**; unde nos quoque securi^ discussionis^ causam
in patrimonia*^ partis Syracusanae commisimus. Oportet ergo te fidem tuam et eiusdem®
beati Petri apostoli timorem semper ante oculos habere atque ita agere, ut neque ab
hominibus in' praesenti vita neque ab omnipotenti Deo in extremo iudicio valeas
reprehendi. Salerio siquidem cartulario nostro^ narrante cognovimus, quia modium ad
<i) sicut Rl; si ut Ql. ') excessorum Rl. •) a Pissanos q*1. *) nihil q*1. potui
q*1.q3. ^) Ua BI.q; drumones Q*2.3; drommones Q*l. ^) nuntia Ql.
XIII, 37 titulum om. q*1.4. •) memores Rl.Ql; memor es q*.q3. ^) securili q3. °) dis-
cutionis q*1. ita Q.Q*; patrimonio Rl — patris [pro partis) q*1. «) tuam et eiusdeni om. q3.
') in om. Rl. 8) Ua R; ad quod Q*.q3; cum quo q1. *>) coloniae q*2.3. ") compellabantur
R2.Q1. ^) omni modi q1. l) execratissimus Rl. "*) eandem R2; eundem cet. °) discutionis
Q*l. o) ardens RI.qI.q*; tarde te R2; te tarde q3. p) te om. R. <i) iustam q*1. ') com-
memorans Q*1.2, $ed corr. q*2.
6) Exhoc Joco inteUegitnm, qtMtn pauca ndbis de huiw temporis rd)us gestis tradita sint. Non
oonstat, sed verisimile est Pisanos ad rempuhlicam pertinuisse (cf. Troya, Cod. dipl. I p. 5468.). Portus
Pisanus etiam commemorcUur in contin. PauH diac. Romana c. 7 (Scr. rer. Lang. p. 201). Qui cofiiecturas
sectatur, contendet Pisanos contra Smaragdum pro CaMinioo pugnaturos dromones parasse.
XIII, 37. De P^ntaleone cf. ep. VIII, 26 n. 1. De mu/nere PantaJeonis notandum est eum non
rectorem fuisse — Adrianus tunc temporis rector patrimonii Syracusani eraJt — sed ordinatorem ; quae ei
iniunguntur coficordant cum f. Diurni 61, non cum f. 52. Sed rectorem eum appeUat lohann. diac. in
vita Chreg. II, 53; cf. Grisar 1. 1. p. 334. 1) Gf. de hoc iuratnento Grisar 1. 1. p. 528 et ep. VII, 18 n. 1.
2) De Salerio cf. ep. IX, 21 n. l. 3) Cf. ep. I, 42 p. 62 «. 4 atque Mommsen in Ztschr. f Soc- u.
Wirthschaftsgesch. I p. 57 s.
territoriis* est collecta, sicut te studiose fecisse fracto iniusto modio gaudemus, quia*
in ftituro^ nobis ita etiam de peccatis praeteritis cogitamus, ne, si ea qua^
fraudulenter conductores a rusticis abstulerunt ad nos^ perveniunt^, peccata quae ab
ipsis perpetrata sunt ad nos trahantur*^. Et ideo volumus cum omni fide^, omni
puritate considerato timore omnipotentis Domini reducta ad momoriam districtione
beati Petri apostoli per unamquamque massam* colonos* pauperes et indigentes
experientiam tuam describere atque ex^ eis pecuniis quae in fraudibus sunt inventae
vaccas*^, oves porcosque comparare et singulis colonis pauperioribus^ ea distribuere.
Quod facere te cum consilio viri reverentissimi domni lohannis® episcopi® atque Adriani^
cartularii et rectoris volumus. Si autem necesse propter consilium fuerit, etiam filius
meus domnus lulianus^ debet adhiberi, ita ut nullus alius agnoscat*, sed omnino
secretum sit. Vos igitur qua ad vos^ pertractate, utrum in auro an certe in peculiis*
eisdem colonis'' pauperibus dari eadem'' continentia debeat. Quicquid vero communiter
steterit, prius descriptionem^, sicut praedixi", facito et postmodum singulis iuxta quali-
tatem suae° paupertatis distribuere stude. Ego enim, sicut magister gentium testatur,
Xin, 38.
Gregorim L papa GrcUtidum, Bomanum et Uuintarit hortatur, ut Optato defensori
in disciplina sacerdotum territorii Nursini, cum extramis mtdieribus hahitantium, emen-
danda opem ferani. Addit se Optato mandasse, ut ad Chrysantum, episcopum (Spole-
tanum), causam trahat, si adhortationem eius neglexerint. 603, lun.
Codd, R: Indictio I—Vl ca/p, 264; q: cap, 263.
Edd. M: Lib. XIII. ep. 35; G: Lib. XL ep. 42. - laff^ Eeg. 1903 (1520).
QREGORIUS GATTULO, ROMANO ET VVmTARIT.
Pervenit ad nos, quod qui in sacro sunt ordine constituti in territorio Nursino*
cum mulieribus extraneis habitent. Quod quia grave et valde est indecens, Optato
•) 8i add. R2. ex futara corr. R2. «) /«c wnum verbum deesse videtur, forteuse cogitatis —
Mommsen coni. provid isti pro uobis, edd. cuLd. prospiciinuH. ▼) nos om. R 1. ^) perveuiant R2.q3.
») trahatur Rl. 7) cum ocW. Rl. ») migBam q 1. ») colones *>) ex om. q*. c) vaocis q1.
*l) pauperibus q*.q3. e) lohi Rl. 0 Hadr. q*1. 8) cognoscat q l. qua ad vos q*2.3; qua
ad no8 Rl; qui ad vo8 Q*l; ad vos {om. qua) q; apud vo8 (om. qua) R2. *) pecuniis ^) verba
colonis usque eadem om. R2. ^) discriptione q1.q*1; descriptione Rl. dixi q3. ") 8ua q1.
") non Rl. P) eadem om. q3. i) sed iUud (om. et hic) Rl.
XIII, 38 titulum om. q*1.4 — Gattulo R; Catulo Q.R*1; Gatulo q*2.3 — Vvintarit R2; Mun-
tarit Rl; Vvitaric q1; Vintareto q3; Vvintaret q*2.3. ») Mursino Q*l.
4) De qtiibus terrUoriis agatur, ignoro; cf. enumerationem territorionim, quae ad partes iSfjraciisanas
2)ertindMnt, in ep. IX, 29. 5) Gf. Diumi f. 51. 6) Be lohanne Syracusano cf. ep. VlylSn.
7) De Adriano, rectore patrimonii Syracmani, cf. ep. IX, 110 n. XIII, 22 (n. 2). 8) Be luliano cf
ep. Xin,\23n.
XIII, 38 ufM certe cam seq. ep. trammiisisa, quam cf — Be mris mujnificis, ad qtws haec ep. data
est, nihU scimus.
Reo. Greg. 51
GBEGORII L BEOISTRI
defensori^ praecipimus , ut eos debeat adhortari, quatenus, si^ ita est, nullus eonim
cum extraneis mulieribus® de cetero audeat habitare. Qui^ si forte adhortationem
eiu8 neglexerint^ hoc quoque ei' iniunximus, ut ad notitiam fratris et coepiscopi nostri
Chrysantic^^ illud perducere debeat, dum modo aut per se illud'* corrigat' aut cum
eiu8 auctoritate praedictus defensor^ studeat emendare. Et ideo magnitudo Yestra in
hoc capitulo, sicut eam decet, concurrat atque eundem defensorem^ habeat in omnibus
commendatum, ut Yobis solaciantibus et quae ei iniuncta"* sunt salubriter expleat et
in aliis contra rationem laborare non valeat".
◆
From: Pope Gregory I
To: Pantaleon, Notary
Date: ~603 AD
Context: Gregory praises Pantaleon for his work auditing the Syracusan patrimony
You have carried out the audit of the Syracusan portion of our patrimony with a thoroughness and integrity that does you credit. I wanted to tell you so plainly, since I know that conscientious service is often taken for granted rather than acknowledged. The Church's estates must be administered honestly if they are to serve the purposes for which God has entrusted them to us — the support of the poor, the maintenance of the clergy, the redemption of captives. Your work in this audit contributes to all of these ends. Continue in the same spirit, and know that your diligence is recognized and valued by this see.
Modern English rendering for readability. See the 19th-century translation or original Latin/Greek for scholarly use.