Home › Letters › Pope Gregory the Great › Letter 1030 From: Pope Gregory I
To: Romanus, Patrician and Exarch of Italy
Date: ~591 AD
Context: Gregory asks the exarch to ensure Bishop Blandus is either tried at a synod or allowed to return to his church
The case of Bishop Blandus has been dragging on in a way that is fair to no one. He stands under accusation without resolution, and this state of limbo is harmful both to him and to the community he should be serving. My request is straightforward: either convene a proper synod to examine the charges against him, hear the evidence, and deliver a judgment — or allow him to return to his church while the matter is resolved through proper channels. What cannot continue is the present situation, in which he is neither cleared nor condemned and the faithful of his diocese are left without their pastor. I ask your authority to help bring this to a proper resolution.
AD ROMANUM PATRICIUM ET EXARCHUM ITALIE.
Blandum : episcopum, aut in synodo judicari, aut in
cclesium 5uam reverti concedat.
Gregorius * Romago, palricio et Þ exarcho laliz.
Scribeudi ad excellentiam vesiram $i causa onmino
_ voce vide cap. 14 lib. u Dial. Sensus igitur est:
Laogobardorum pacta, contractus, id es, JUra 0maia
quz apud Romanos conslant ex paclis et contracli-
bus, versamur in vi et lerro.
Eeist. XXXIL (Al. 34). — * Erat hic prafecius
D wilitum Seu slipatorum, qui uocte excubabant in pa-
latio principis. Vide Siwocal., lib. uw, cap. 411.
GUSSANV, +
Eeisr. XXXIH (Al. 32). — * Tertius fuil ltaliz
exarchus, in lecum Sivaragdi a Mauricio uuper. Sul-
ſeclus. Moritur an. 398 Ravernz, ubi twrc tempo: is
eral sedes exarchorum haliz. Ve ee Paulus Diaconus,
in HisLoria Laugob., et Rubeus in Mistoria Kavenual.
GUSSANVY.
Appellatus est autem exarchus liavennsm, quia newpe
exarchus sive pralectus Italiz sedew habebatl in ct-
Vitale Ravenna. Priwus aulem exarchi nomen babuit
Longinus, qui a Justino iwmperatore ad Wendam coulra
nul!a snppeteret, nos tamen esse oportet charitate A mus, ne Ecclesia Dei in his sine quibus eam Chri-
paterna de vesirz salulis incolſumilate $ollicitos, ut
quod de vobis audire cyupimus, internuntiorym fre-
quentia cognoscamus, Pratterea pervenit ad nos,
Blandum episcopum Hortensis © civilatis longo jam
tempore in civitale HQ Ravennate a vestra excel-
lentia detineri. Et fit ut Ecclesia sine reclore, et
populus, quasi sine pastore grex, deflual, et ibidem
1 infanies pro peccalis absque baptizwale mor-antur,
Et rursus quia non credinys quod eum excellentia
vestra, nisi pro aliqua probabilis exces$us causa tes
nuerit, oportet ut habita 8ynodo palam fiat, si quod
in eum crimen intenditur, Et $i talis in eo culpa re-
peritur ,- que u5que ad degradationem gacerdolli
perducalur, aliam necesse est ordinationem inquira-
Stjana non palitur es8e xeligio, inculta ac destituta
remaneat. Sin autem excellentia vestra aliter $8
habere quam de eoquod dicitur esse perspexeril, eur
ad Ecclesiam $uam reverti concedat, ut officium
Suum in commissis $ibj animabug adimpleatl. * Mense
Martio, indictiong nona.
EPISTOLA X XXIV.
AD VENANTIUM EXMONACHUM PATRICIUM SYRACUSANUM.
V exantium, quod monasticum habitum dimiserit, in«
crepal ; ut quaniocius reaipiscat, horiatur j; quorums
nam conxilia ipsi audiendg int, docet, |
Gregorius * Venantio exmonacho pairicio Syracu-
Sano. |
Multi hominum $tulti putaverunt quod si ad ordi-
Langolardos Ialiam misgus ext. Vide Paulum Dia- B nonuisi ex mandato episeopi celebratum, testis est
connm, in Histor.. Langob. et Hieronymum Rubeym,
in Hi-toria Ravennatensi. Gussanv. Hoc loco Gussan-
viliens videtur ex htalie prafecto et exarcho unum
eumdemque Summum const'tuere magistralum; sed
perperam, cum alia 8$u0s gimul haberet exarchos el
pr:eſectos, ut ex Gregarii epislolis planum fit. Supra,
epistola 235, inscribitur _— lialie preposito, Seu
prefecto. infra, in epizt. 57 et 38, Georgius lalize
przſecius legitur, dum Romanus exarchus esl. Lib, v,
epist. 1, ad Joannem Rayennalem episcopum 7 Sed
per exccllentiss imum Romanum Patricuum et per ent»
nenlissimum preſectum, alque per alios civilalts Sue
nobiles viros, elc. Lib. v, episl. 40, legimus Grecorium
reſectum labores vigiliarium et cuslgdize civitatis ig
omana obsidione pertulisse, $cilicet przſectus erat
urbis. De preſecto urbis, Cassiod., Var. lib. vi, for-
mula 4 : Ditiani tuge nox solum Roma commizsa es,
verum etiam intra centesjmnnu polextatem le protendere
antiqua jura voluerunt... Tu cyam ex designatis pro-
vinciis ab appetlatione cognoscis. A prafſecto anuune
rationes exigebat urbanus preſeetus. lf., epist. 37 :
Sed quo et gloriozus vir Maurilie exprefeclo ratiounes
sas absque suspicione oppres8ionis expongwi, et predi-
clus excellentissimus vir Domnus Georgius preſeclus
raliones sine laceratione $u@ opinionis exsequatur. Vide
episl. 21 lib, x. Multa adds Gussanvillezus de exarchis
ecclesiaslicis quz yon $Sunt bujus loci.
« Quare, absente episcop0, infanies sine baplismo
moriebantur ? Quia baptismi ordinarius migisler est
episcopus, et iu illa solum Civilalis ecclesia qua eptis
£c:pus sedebat olim erat baplislerium ; hbodieque
Fiore mize, Pivis, Parme, Patavii, Bononiz, eic., in
$6lis ecclesi:e cathedralis haptisleriis infanies Sacris
aquis inlipgui $olent. Ulrumgue probat Jasepbus
Vicecomes, de antiquis bapt. rit, 2C cxrem., lib, 1,
cap. 8; quod etiam observavit Mabillon., Itin. Ital.
nun. 25. Inſautium vero baptismum celebrabat epi-
$c0 us ipse, ut Yidere cst in, Sacram. Greguvril, cap.
d:: Saubbato sancla., Cujus conRuetudinis, inquil laudaiug
Vie-comes, lib. 1, cap. 28, ves{igium adhuc (Me livlay)
durat, ubi inſantes hebdomada Pascha vel Pentecusles
proxime antecedente in lucem editi, «ad precipuam urbis
ecclesium deſerri jubentur, ut iis solemni ritu hajus
ecclesiq archiepiscopus baplismum minizirel, a qua 80:
lemuiiate quemcunque presbyterum, tam urbis quam
dieces's abstinere caulum es! (Conc. prov. in}. Presby-
lrros tavien prioribus Sx: ulis exira civiiales bapli-
zaSSe, nutum ext ex Hieron., dialugo adversus Luci»
ſeriauos; imo in ipsa episcopali urbe aliquauda
baplizabaut; nox tamen aine., episcopi auciorilate ,
inquit Tertull., de Bapt., cap. 17. Se vlim baptisma
C
g
Iguatius in epist, ail Smyrnenses : nou lice, inquit,
absque episcopo bap{izare, llig jinquirit Gussanv. quam
ob rem dicuntur infantes absque baptismo mori, cum
quilibet utriusque $exns viator, ipso teste Pertujſiano,
poluerit eos linguers } Argula in speciem quevlio,
sed reipsa vana, cum Satis superque constel non Ca
gemper fieri que fieri possent, quol exemplis planum
liet. Sine judice potest quivis jus $uum cuique tri-
buere, Sine duce milites generusi arimis inviructi
posseut hosles (ugare; quivis Christianus a quovis
eradito potest neces-aria discere, etiamsi pastor absit
aut dormilet. Fingamus tamen nullum esse ju:licem,
Slalim impune grassabuntur injusti; nulium ee du-
cm, ſugabitur exercitus; nullum e586 pastorem,
error, iguorantia, impietas invalegcent. Simili rationg
quisque fidelis sine episcopi cura potest pcenitere,
poles! bene vivere, potest baptizare in necessitate. At
pauci penitent, pauci bene vivunt, pauci baplizant,
nisi pastor iwmineat, Dilatio baptigni per cavones
imperabatur; in tanla mora periculum, adde negli-
gentiam ut propriz sic et alienz salutis. De Tertul-
lavi mente uou disputo, quam fortasse lectur nom
asSequelur, lib, de Bapl., cap. 17 et 18. Neocasa-
riens!s concilii et Laodiceni canones non obtrudo.
Unum dico : Laici jus habebant haptizandi in neces- .
SHlale ; uSum non habebant, aut spe +auitatis decepli,
aut tmore deterriti, ne ig CoROMCS Aausy lemeraric
peccass5e Yiderentur. Vide conc. Paris. vi, cap. 29,
ubi de abseulia sacerdotis, ac de hominibus sine con-
ſessjone, et de infantibus sine baptisne plerumque
moriuis. Gussany. Sed potissimum lege episl. 228
Auguslin. ad Hogoratumw, presertin uwuwm. 8,
© ln Co(b, bac ad epistolam sequentew V enantio, etc.
pertinent.
Keisr. XXXIV (AL. 33). — ©* Sic legitur titulus
epistolz in 0:unibus Vatic., Regiis, Corb., Anglic.,
Norm., nisi qued in uno aut allero e Vaticanis
Syrecusano, Cieterum de cancellarij dignitate quam
ei gratis conferum Editores, in omnibus Mss. tam
epistolarum quam Joan. Diae. ia Viia $aneh Gregorik
allum est Silentiun ; unde re>ecandam duximus Gus-
Sau villei vwolam ad vocem Gaucellario. ldem Gussanyv.
in priori nola abseeval in Codicibus Geweticensi et
Audoens lvogi Venautio & Exarcho lakie. Lerie Codi-
ces hos ob oculos babemu+, ubi aultun hujus tituli
vesligiuma wimadvertimus ; imeubique legitur, queme-
adwedun *in titulo expressimus; nec Fratellensis et
Lyranus eum Germel. et Audoeno puguant, ut lingit
vir dvctus. Venantus, abjecio ownachal: habity, ita-s
licau duxerat uxorem, ad quam episl. lib. ix 12G,
ac duas ex ilha filias Barbara ct Autoninam SUSCR=
perat, ad quas epi>t. lib. x1 34, Ex epi>l. 42, infra,
lulelliguuus wonuutlos Sicihn: wonaches, ad tal
ne/as provilitzse, ut uiores publice sorlirentur. Joauncm
Sy racu-auum episcopum, epigt. lb. xi 35, oblestatur
Gregorius, ut horlationibus, precibus, minis, Veuaus
nem episcopatus eveherer, » te alloqui et per epistolas A voverat (Act. v, 2, 8eq.), quas post, diabolica victus
ſrequentare recusarem. Sed $4QJ non ita est, quia
ipsa jam loci mel necessitate compellor, ut tacere
non debeam. Scriptum quippe est : Clama, ne cesses,
quasi tuba exalta vocem tuam (Iai. Lvin, 1). Et rursus
scriplum est : Speculatorem dedi te domui [5rael,
audies de ore meo verbum, et annuntiabis eis ex me
(Ezech. m, 47). Ex qua videlicet annunliatione vel
retenta vel exhibita, quid speculatorem vel audito-
rem sequatur, protinus intlimatur : Si dicente me ad
impium, Morte morieris, non annuntiaveris ei, neque
locutus ſueris ei, ut averlatur a via sua impia, et vivat,
ipse impius in iniquitale 8ua morielur ; zganquinem au-
lem ejus de manu tua requiram. Si autem tu annuntia -
veris impio, et ille non ſuerit conrersus ab iniquitate
SANCTI GREGORIT MAGNI
persuasione, Subtraxit (Caus. 17, g. 1, can. 3), Sed
qua morle mullatus est, scis. Si ergo ille mortis pe-
riculo dignus ſuit, qui eos quos dederat numinos Deo
abstulit, considera quanto periculo in divino judicio
dignus eris, qui non nummos, sed temetipsum Deo
omnipotenti, cui te $ub monachico habitu devover>s,
Subtraxisti. © (Considera judicium Dei, quod mereatur
qui semetipsum Deo vovil, continuoque, mundi desi-
deriis irretitus, mentitus est quod vovit.) Quapropler
si correptionis mee 524 verba 4 seculurus audieris,
quam Sint blanda et dulcia in fine cognosces. Fcee,
ſateor, mcerens loquor, et facti tui tristitia addictus,
edere verbavix valeo, el tamen animus tuvs actionis
$L2 conscius vix suſlicit ſerre quod audit, erubescit,
sua, ef a via 8a impia, ipse quidem in iniquitate s8ua B conſunditur, adversatur. Si ergo non valet verba ſerre
morietur ; tu autem animam tuam liberasti. Hinc etiam
Ephesiis Paulus dicit : Munde sunt hodie manus mee
palveris, quid ſacturus est ad judicium Conditor:s ?
Fateor tamen quia supernz gratis es8e misericor-
diam maximam credo, quod te efſugere vitam con-
Spicit, et tamen ad vitam adhuc reservat; quod
Superbientem te videt, et tolerat; quod per indignos
famulos $uos verba tibi increpationis et admonitionis
administrat. Tantum est ut pensare s8ollicite debeas
quod Paulus ait : Exhortamur vos, ſratres, ne in va-
cuum gratiam Dei recipiatis ; ail enim, Tempore accepio
exaudivi te, et in die g8alutis adjuri te. Ecce nune
tempus acceplabile, ecce nunc dies zalulis (11 Cor. v1,
14,92, 8eq.).
Sed scio quia cum epistola mea suscipitur, protinus
amici conveniunt, lifterati clientes vocantur, et de
tunc illam amaram sentias, cum cam jam nullis fleti- C causa vitz consilium a fautoribus mortis queritur :
bus evadas. Pensa quod scriptum est : Orate ne fiat
ſuga vestra hieme vel Sabbato -(Matth, xxiv, 20). Ad
ambulandum quippe in hieme torpor ſrigoris obsistit,
et juxla przceptum legis, ambulare in Sabbato non
licet. Hieme ergo vel Sabbato ſugere conatur, qui iram
districti judicis tunc appetit ſugere, quando ei jam
non licet ambulare. Dum vacat ergo, dum licet, ani
madvrersionem tanti terroris ſuge; pensa quod scri-
ptum est : Omne quod potes! manus tua ſacere, inslan-
ter operare; quia nec opus, nec ratio, nec sapientia,
sunt apud inſeros, quo tu properas (Eccle. 1x, 10),
Teste Evangelio, scis quia divina severitas de otios0
Sermone nos arguit, et de verbo inutili rationes $ub-
tiliter exquirit (Matth. x11, 56). Pensa ergo quid fa-
qui dum non le, scd res tuas diligunt, nulla tibi, nisi
quz ad tempus placeant, loquuitur. Tales enim fue»
runt, sicut ipse reminisceris, dudum consiliarii, qui
ad tanti ſacinus te perduxerunl delicti. Ut tibi aliquid *
secularis auctoris loquar, cum amicis omnia tractanda
Sunt, sed prius de ipsis. Si vero in causa lua homi-
nem consiliarium quzris, consiliarium, rogo, me
Suscipe. Nullus tibi fidelior esse ad consilium potest,
quam qui non tua, $ed te diligit. Omnipotevs Deus
cordi tuo indicet, cor meum quanto te amore, quane
taque charitale complectitur , in quantum tamen
divina gratia non offendatur. Nam $ic culpam tuam
insequor, ut personam diligam ; sic personam diligo,
ut culpz vitium non amplectar. Si igitur a me amari
ctura es de perverso opere, si quosdam in judicio yy te credis, apostolorum liminibus presentare, meque
Su0 reprobat de Sermone? Ananias pecunias Dev
tium morti proximum ad habitum suum redire, vel in
extremis procuret. Monachos qui uxores duxissent
excommunicat conc. Chalced., can. 16. Eosdem in
monaslerium revocari jubet Gregorius infra, epist. 42.
Fuit tamen erga Venantium hunc indulgentior. Inde
$ancto Bernardo (cujus vo disputatum fuſt an vali-
dum esset monachi matrimonium) Gregorium Mag.
et Auguslini hbrum de Bono viduit. objecere nonnulli,
quibus ob summam erga Sauctos Patres reverentiam
vix res t lib. de Precep. et dispensat., cap. 17.
Vide Horstii not. in epist. ejusdem Bernardi 76, et
consule nosiros de Vita sancti Gregorii commenta -
rivs. Certe Gregorium desperasse de salute Venantii,
Nisi a conjugio recederet, ac monachum rursus indue-
ret, ve! 'ex hc epistola mnauilestum es.
consiliario utere. f Sj autem esse ſortasse in causa
© Hwxc a Mss. absunt et pro glossemate, quod e
margine in lexluin irrepsit, Sunt habenda.
4 Vitiose in Vulgatis, Securus audieris. lufra habent,
aslrictus pro, addiclus ; el arersalur, pro adversatur ;
quz restiluimus ex Mss. Vatic. et aliis mire inter $e
consentientibus.
T Hunc loeum corruperunt Editores omnes, qui le
489 - EPISTOLARUM LIB. 1. — INDICT. IX. — EPIST. XXXYT.
494)
Dei nimius credor, et pro zeli mei ardore suspectus A Gregorius episcopus Þ servus servorum Dei Petro
gum, cunclam $simul Ecclesiam in consilio hujus di-
sceplationis adhibeo, et quidquid omnibus fieri salu=
briter placet, ego in nullo contradico, sed quod in
commune decernitur, Ietus impleo, et £ubscribo.
Implentem qua monui gratia te divina custodiat.
(Cf. Joan. Diac. lib. m1, c. 44 et 48.)
EPISTOLA XXAXY.
AD PETRUM EPISCOPUM TERRACINENSEM.
Concessum prius Judwis locum restituat. A Christiana
religione discordes benigne alliciendi.
Gregorius Petro episcopo ® Terracinensi.
Joseph (Ivo part. 1, cap. 28:), prisentium lator,
Juda'us nobis insinuavit quod de loco quodam, in
quo ad celebrandas festivitates snas Y Judzi in Ter-
racinensi 5QH castro consistentes convenire consue-
yerant, tua eos fraternitas expulerit, et in alium lo-
cum pro colendis similiter festivitatibus suis, te
quoque noscente et consentiente migraverint, et nunc
de eodem loco expulsos se denuo conqueruntur. Sed
8 ita esl, volumus tua ſraternitas ab hujusmodi $e
querela suspendat, et ad locum quem, sicut predixi-
mus, cum tua conscientia, quo congregentur adepti
$unl, eos, Sicut mos ſuit, ibidem liceat convenire. Eos
enim qui a religione Christiana discordant, mansue-
tudine, benignitate, adinonendo, suadendo, ad uni-
tatem fidei necesse est congregare, ne quos dulcedo
predicationis et preventus futuri judicis terror-ad
credendum invitare polerat, minis et terroribus re-
pellantur, Oportel ergo ut ad audiendum de vobis
verbum Dei benigne conveniant, quam austeritatem
quz Supra modum exlenditur expavescant.
◆
Modern English Latin / Greek Original
The case of Bishop Blandus has been dragging on in a way that is fair to no one. He stands under accusation without resolution, and this state of limbo is harmful both to him and to the community he should be serving. My request is straightforward: either convene a proper synod to examine the charges against him, hear the evidence, and deliver a judgment — or allow him to return to his church while the matter is resolved through proper channels. What cannot continue is the present situation, in which he is neither cleared nor condemned and the faithful of his diocese are left without their pastor. I ask your authority to help bring this to a proper resolution.
Modern English rendering for readability. See the 19th-century translation or original Latin/Greek for scholarly use.